Als het decor wegvalt

Het was een heerlijke zomer. Warm, soms bloedheet, en terwijl anderen af en toe verlangden naar een paar graden minder merkte ik vooral hoeveel mijn lichaam ervan hield. Want ergens tijdens zo’n warme periode gebeurt er ieder jaar iets waar ik intens van kan genieten: de pijn verdwijnt.
Mijn lichaam draagt de gevolgen van drie ongevallen. Veel daarvan is genezen en begin dit jaar heeft een manueel therapeut mij bovendien een hoeveelheid bewegingsvrijheid teruggegeven waarvan ik soms vergeten was dat die überhaupt nog mogelijk was. Toch zijn er plekken die hun geschiedenis blijven kennen, zoals mijn rechterpols, mijn elleboog en verschillende delen van mijn rug en rechterzijde.
Tijdens zo’n warme zomer worden ze stil, en ieder jaar groeit ergens dezelfde hoop: zou het deze keer zo blijven?
Begin deze week verdween de hitte. Het werd koeler, de regen kwam terug en de lucht werd vochtig. Mijn lichaam leek het eerder te weten dan ikzelf, want de pijn meldde zich opnieuw. Soms zacht op de achtergrond, soms nadrukkelijk genoeg om mijn hele aandacht op te eisen.
Blijkbaar kan iets allang geheeld zijn en kun je toch sporen blijven dragen van wat er ooit gebeurd is. Misschien raakt me dat juist nu extra, omdat er op een heel andere plek ook iets ouds zichtbaar wordt.
Sinds bijna twee maanden heb ik een relatie waarin ik een openheid ervaar die voor mij nieuw is. We praten over wat zich aandient en ik merk steeds vaker dat ik bij die nabijheid aanwezig kan blijven. Ook lichamelijk verandert er iets. Aanraking komt werkelijk binnen, intimiteit wordt steeds meer iets wat ik ervaar in plaats van iets wat vooral gebeurt. Ik dissocieer minder. Dat werkt ook door buiten onze intimiteit. Aandacht, genegenheid en iets ontvangen van een ander lijken ook steeds vaker hun bestemming daadwerkelijk te bereiken.
Precies daar begint het ingewikkeld te worden, want ik ervaar voor het eerst werkelijk dat iemand mij leuk vindt.
Natuurlijk zijn er eerder mensen geweest die van mij hielden en voor mij kozen. Het verschil zit ergens anders: deze keer komt het binnen.
Zij is blij met mij. Ze neemt mij mee haar leven in en stelt mij stap voor stap voor aan mensen die belangrijk voor haar zijn. Voor haar lijkt daar iets heel vanzelfsprekends in te zitten, maar bij mij raakt het aan een oud script.
Een script waarin een man iets moet kunnen neerzetten voordat hij werkelijk iets te bieden heeft, zoals een huis, een auto, een bepaalde uitstraling of status. Financiële ruimte om iemand mee uit eten te nemen of samen ergens heen te gaan. Dat script ken ik al heel lang.
Het is ook onderdeel van wat ik eerder mijn Hollywoodplaatje noemde: het beeld van hoe een geslaagd leven eruit zou moeten zien. De juiste omgeving, de juiste attributen en vooral een hoofdrolspeler die zichtbaar heeft bewezen dat hij zijn plek verdient.
Door mijn ongevallen is een groot deel van dat oude decor in de loop der jaren verdwenen. Mijn inkomen veranderde drastisch, mijn mogelijkheden veranderden en mijn leven ziet er op dit moment financieel en fysiek heel anders uit dan vroeger.
Wanneer ik vanuit dat oude script naar mezelf kijk, staat er dus een man op een bijna lege filmset en dan gebeurt er iets wat kennelijk moeilijker voor mij te bevatten is dan verliezen: zij kijkt naar die man en is blij dat hij er staat.
Haar blik draagt die boodschap rechtstreeks naar mij toe. Haar intense, prachtige glimlach laat aan mij én aan de wereld zien hoe blij ze is dat ik er ben.
Ze vindt mij leuk.
Ik merk hoeveel verwarring dat veroorzaakt, soms zelfs zoveel dat ik er somber of bijna verlamd van kan raken. Misschien omdat een overtuiging die tientallen jaren heeft kunnen bestaan nu niet door argumenten wordt aangevallen, maar door een ervaring die er eenvoudigweg niet meer in past.
Ik heb vaker gezegd dat verwarring aan verandering voorafgaat. Op dit moment voel ik hoe letterlijk dat kan zijn, want wanneer haar waardering werkelijk bij mij binnenkomt, begint er iets te schuiven in het fundament waarop ik vroeger mijn eigen waarde heb leren bouwen…
Misschien zit daar ook het verdriet… Verdriet om de jaren waarin ik dacht dat ik eerst meer moest bereiken of iets moest kunnen laten zien voordat ik werkelijk gekozen kon worden. Kun je je voorstellen hoeveel energie er is gaan zitten in het optuigen van een decor waarvan ik dacht dat het noodzakelijk was om de hoofdrol in mijn eigen leven te mogen spelen?
Nu wordt dat oude decor steeds leger en juist daardoor wordt zichtbaar wat er al die tijd al stond… Ik.
Mijn lichaam herinnert mij deze week aan oude beschadigingen wanneer de temperatuur daalt. Mijn leven laat mij tegelijkertijd iets anders voelen: ook overtuigingen kunnen jarenlang pijn blijven doen nadat de omstandigheden waarin ze ontstonden allang veranderd zijn.
Misschien is dit wel de verandering die zich nu aandient… Dat ik steeds beter leer ontvangen wat haar blik mij vertelt en die nietsverhullende blijdschap in haar glimlach werkelijk binnen durf te laten komen. Dat ik ga ervaren wat zij blijkbaar al veel vanzelfsprekender ziet dan ikzelf:
“Mijn waarde bestond al vóór alles waarvan ik dacht dat het mij waardevol maakte.”